NIKON 75-150 f/3.5, SERIES E

Ostatnio szukałem w internecie starych obiektywów NIKON F AI MF. Trafiłem na ten. Jest tani, kosztuje tyle co nic. Oczywiście nie chodzi tylko o pieniądze, ale o to, jakie osiągi można z niego wycisnąć. To obiektyw z mocowaniem NIKON F, typu AI-S. AI-S ma wgłębione wycięcie na pierścieniu mocowania. AI ogólnie ma dodatkową skalę przysłon, ale co ważniejsze – sprzężenie ze światłomierzem.

Kompatybilność #

Mogę go zamontować na moim aparacie NIKON D200 i mieć zarówno kropkę potwierdzenia ostrości w wizjerze, jak i prawidłowy pomiar światła dzięki dźwigni AI. Moim głównym celem było, żeby był tani, w starym stylu, z ręcznym ustawianiem ostrości, porządnie wykonany z metalu i szkła. Stąd AI-S.

Na moim NIKONIE D70S nie mam pomiaru światła, bo brakuje w nim mechanicznego sprzężenia, które odczytywałoby go z pierścienia mocowania obiektywu. Fotografując tym aparatem z obiektywami AI i AI-S, albo używasz zewnętrznego światłomierza, albo sam zapamiętujesz wszystkie wartości. Pomiaru światła nie mam również na moim NIKONIE F50. Powód jest ten sam co w przypadku D70S. W cyfrze to tylko kwestia kilku dodatkowych prób. Na filmie to nie zadziała – nie da się od razu sprawdzić, czy ekspozycja jest dobra. Trzeba sięgnąć po inny aparat, np. F70 albo EL. Na pewno niedługo spróbuję opisać to dokładniej.

Konstrukcja #

Ten obiektyw obsługuje się na zasadzie push-pull. Aby uzyskać 75 mm, trzeba go wsunąć, a aby uzyskać 150 mm – wysunąć do końca. Niestety ustawianie ostrości obraca zewnętrzny tubus, więc nie nadaje się do wkręcanych filtrów połówkowych. Na szczęście ostrość nie zmienia się przy zmianie ogniskowej. Bardzo wygodnie jest ustawić ostrość na 150 mm, a ostateczne kadrowanie zrobić na 75 mm.

Ma oznaczenia zakresów głębi ostrości. Nie ma na nim nic o powłokach. Tylko tyle, że został wyprodukowany w Japonii. Niektóre egzemplarze cierpią na „zoom creep”, czyli w zasadzie skłonność do opadania/zsuwania się pod wpływem grawitacji, co zmienia wcześniej ustawioną ogniskową. Mój egzemplarz jest wolny od tej wady. Muszę przyznać, że ma w środku trochę zanieczyszczeń, jak kurz i grzyb. Niewiele – w żaden istotny sposób nie wpływa to na jakość obrazu. Minimalna odległość ostrzenia to około 1 metra i jest stała.

Osiągi #

Czytałem, że przy projektowaniu niedrogich obiektywów bierze się pod uwagę kilka rzeczy. Po pierwsze minimalizację kosztów przez ograniczenie liczby elementów konstrukcyjnych oraz uproszczenie procesu produkcji. Po drugie poświęcenie jakości obrazu na jednej z ogniskowych, np. standardowej albo tele.

Patrząc na przykłady, widzę bardzo ostre zdjęcia od f/4 do f/11, bez wad obrazu albo z niewielkimi. Bardzo ostre, kontrastowe i żywe zdjęcia można uzyskać na tele przy 150 mm. Bardzo mi się to podoba. Podobnie z quasi-makro.

Myślę, że to nie jest prawdziwe makro, ale coś blisko niego, dlatego niektórzy mówią o quasi-makro. Tak czy inaczej ostrość pojawia się nie tylko przy odległych obiektach (jak 1 km w pierwszym przykładzie), ale też przy bliskich (jak 1 metr). Nie robiłem żadnych testów ostrości w rogach, bo uważam, że do celów artystycznych nie jest to aż tak ważne. Wygląda na to, że przy 75 mm albo w okolicach 100 mm osiągi byłyby słabsze. Może odrobinę.

Podsumowanie #

To jeden z moich ulubionych obiektywów. Jest ostry, zarówno na standardowej ogniskowej, jak i na tele, a przede wszystkim jest bardzo tani. Ma stałe f/3.5, co wystarcza niemal do wszystkiego, czego potrzebujesz. Przymknięcie już do f/4 daje dużo więcej, aż do f/11. Z oczywistych względów nie należy schodzić do f/16 i dalej, jeśli nie trzeba. Gorąco polecam. Uważaj na zaniedbane egzemplarze. Pamiętaj, że to AI-S i MF. Fotografuj tylko ze źródłem światła za sobą, bo pod światło zdjęcia będą zbyt jasne i mniej kontrastowe.